Hymn o perle to klasyczna gnostyczna opowieść. Przedstawiony utwór jest wolnym przekładem Czesława Miłosza. Znane są inne tłumaczenia, jak między innymi wersja zaprezentowana na stronach czasopisma "Gnosis". Oto co pisze Czesław Miłosz o Hymnie:
"Hymn o perle należy do apokryfów gnostycznego pochodzenia. Dochował się jako część rękopisu zawierającego dzieje apostoła Tomasza, według legendy wysłanego do Indii. Nie jest ustalone czy oryginał tych Dziejów Tomasza został napisany po grecku czy po syryjsku, ale sam Hymn, starszy niż reszta był syryjski. Po raz pierwszy został opublikowany przez Williama Wrighta w jego Apocryphal Acts of Apostles, Londyn, 1871. A. A. Bevan, który wydał ponownie wersję syryjską w 1897 roku, uważa za prawdopodobne autorstwo Bardesanesa (154-222 n.e.), gnostyka potępionego przez chrześcijan za to, że zaprzeczał nauce o zmartwychwstaniu i rozłączenie duszy z ciałem uważał za błogosławieństwo."

Człowiekowi rozpatrującego treść Hymnu o perle rzuca się w oczy bogata symbolika utworu, wyraźnie spokrewniona z wieloma podaniami oraz legendami. Od wieków do czynienia mamy z baśniami opowiadającymi o strzeżonych przez smoki księżniczkach, które uwolnić ma śmiały rycerz. Opowieści mówią o skarbach ukrytych w trudno dostępnych miejscach, a które zdobędzie ten kto pokona ziejącego ogniem smoka pilnującego drogocennych przedmiotów. Nic w naszym świecie nie jest dziełem przypadku - powstanie, każdorazowo spowodowane jest możliwą do wyjaśnienia przyczyną. Podobnie z baśniami i legendami: nie zaistniały one bez powodu, lecz stanowiły opowieści przekazujące ukryte pod symboliką zdarzeń i postaci rady oraz wskazówki odnoszące się do ludzkiego bytu oraz procesu uwolnienia jaki przeprowadzić musi ludzka istota, by tym samym zadośćuczynić swemu powołaniu. Z czasem zapomniano o ukrytym znaczeniu opowiadań, uznając ich treść za fikcję, przekształcając tym samym warstwę merytoryczną zawierającą głęboki sens w banalne opowieści.
Smok symbolizuje, zarówno w Hymnie jak i  w licznych legendach wykorzystujących wizerunek uskrzydlonego gada ziejącego ogniem, ludzką istotę, świadomość ziemskiej osobowości. Perła zaś to ukryta w ludzkiej istocie pozostałość po świecie doskonałym od którego zgodnie ze słowami Jakuba Boehme świat ziemski został odgrodzony.
Filozofia gnostyczna zakłada istnienie dwóch światów: świata doskonałego, boskiego jak i świata niedoskonałego, świata poddanemu przemijaniu. Ów niedoskonały świat, który tak dobrze znamy powstał w wyniku oddzielenia części boskich istot od pierwotnej, wzniosłej sfery świata boskiego. Na wskutek oddzielenia nastąpił wspomniany w Biblii upadek. Boskie prawo głosi jednakże, iż "Bóg nie pozostawia dzieła rąk swoich" jak mówi Biblia; w ślad za upadłymi istotami ze świata doskonałości podążył stwórczy impuls stwarzający dla nich świat - pole ratunku. To co pozostało po wzniosłym majestacie boskich istot stanowi obecnie zaledwie maleńką iskrę, uśpioną i pogrążoną w przemijalnej materii, uosobieniem której jest ludzka istota jaką stanowimy. Ziemska osobowość ma do spełnienia wzniosłe dzieło - powinna stać się pomocną dłonią dla boskiej istoty. Niestety, ludzie zapomnieli o swym prawdziwym przeznaczeniu i rozpoczęli samowolny żywot w przeświadczeniu o swej wielkości. Boska iskra, perła została zniewolona przez materialnego człowieka, który ziejąc ogniem nieposkromionych pożądań stał się dla niej smokiem - strażnikiem więziennym. Zgodnie jednak z cytowanymi powyżej słowami "Bóg nie pozostawia dzieła rąk swoich" w ślad za boską iskrą, perłą podąża posłaniec z królewskiego kraju - jest to promieniowanie gnostyczne, które kieruje się do wnętrza ziemskiej osobowości, aby w nim odnaleźć ukrytą boską perłę i rozbudzić w niej przypomnienie pierwotnego stanu. Tak oto widzimy, że królewski syn z Hymnu na wzór prawdziwej boskiej postaci obecnej we wnętrzu ziemskiego człowieka, zostaje rozpalony Słowem Boga które symbolizuje list. Następstwem przypomnienia o celu podróży jest droga powrotu z materii ku boskiemu światu, której etapem początkowym jest pokonanie smoka - ludzkiej osobowości.

Zarówno Hymn o perle jak i inne opowieści wykorzystując motyw smoka, skarbu lub też księżniczki i rycerza (uwalniającego) nawiązują do myśli stanowiącej podstawę filozofii gnostycznej. Hymn o perle dla człowieka myślącego gnostycznie staje się przypomnieniem celu jego ziemskiego życia, nabierającego sensu dopiero wówczas, gdy zostanie poświęcone "królestwu nie z tego świata" - boskiej iskrze czy też jak głosi Hymn perle w nas.